Yn y bennod hon o Glust i’r Ddaear, mae'r cyflwynydd Ifan Jones Evans yn ymweld â Wallog, fferm ddefaid arfordirol sydd wedi'i lleoli ar arfordir garw Aberteifi, ger Clarach, Ceredigion. Mae Wallog wedi wynebu'r her o sicrhau cyflenwad dŵr yfed dibynadwy ar gyfer ei ddiadell o famogiaid sy'n wyna yn yr awyr agored ers tro byd. A hynny, gan ddibynnu ar system sy'n heneiddio o ffynhonnau tymhorol a thanciau cronfeydd dŵr yn un o’r ardaloedd sydd â’r lefelau isaf o law yng Nghymru.
Gyda phympiau’n gweithio’n galed i symud dŵr i fyny drwy dir anodd a hen rwydwaith pibellau sy’n agored i ollyngiadau, mae’r fferm wedi cael trafferth yn hanesyddol gyda defnydd uchel o drydan, colli dŵr ac aneffeithlonrwydd.
Ond mae newid ar y gweill.
Mae'r gwestai David Evershed yn rhannu sut mae'n croesawu technoleg LoRaWAN i fonitro llif dŵr ar draws y fferm mewn amser real, canfod gollyngiadau'n gynnar ac yn y pen draw awtomeiddio’r pwmp dŵr. Y weledigaeth? System glyfar, effeithlon o ran ynni, wedi'i phweru gan baneli ffotofoltaidd (PV) sydd newydd eu gosod gan leihau gwastraff, lleihau costau a sicrhau dyfodol cyflenwad dŵr y fferm.
Ymunwch â ni am sgwrs ddeallus sy'n edrych ar sut mae arloesedd digidol ac ynni adnewyddadwy yn trawsnewid heriau ffermio traddodiadol yn Wallog.