Cafodd ffermwyr gyfle i ymweld â fferm deuluol Nant yr Efail, Betws yn Rhos, sy’n cadw 700 o ddefaid a gwartheg eidion, yn ystod diwrnod agored a gynhaliwyd gan Cyswllt Ffermio yn ddiweddar.
Bu Rhys Davies, Swyddog Technegol Llaeth Cyswllt Ffermio dros ardal Gogledd Cymru, yn rhoi diweddariad ynglŷn â Phrosiect Porfa Cymru. Pwysleisiodd bwysigrwydd mesur glaswellt er mwyn sicrhau bod y da byw yn cael cynnig bwyd digonol o’r ansawdd cywir.
Fel rhan o’r prosiect hwn, mae ffermydd wedi bod yn defnyddio mesurydd plat i fesur y glaswellt ac yna’n mewnbynnu’r data, ynghŷd â’r gyfradd stocio yn y padog neu’r cae penodol, i feddalwedd Agrinet er mwyn gweld y cynnydd. Ar wythnos y digwyddiad ar fferm Nant yr Efail, roedd y gyfradd stocio yn 1518 KgLW/Ha, roedd y tyfiant dyddiol yn 68.7KgDM ac y gorchudd cyfartalog oedd 2890KgDM/Ha.
Mae’n bosibl dilyn y data ar wefan Cyswllt Ffermio. Wrth i ragor o ddata gael ei gasglu, gall ffermwyr gymharu cyfartaledd tyfiant o un flwyddyn i’r llall a gwneud penderfyniadau gwell ynglŷn â pha gaeau sy’n perfformio orau a pha gaeau sydd angen eu hail-hadu. Dywedodd Rhys Davies:
“Rydym yn deall nad yw pori cylchdro yn addas ar gyfer pob math o fferm, da byw a ffermwr, ond gallai mabwysiadu rhai o egwyddorion pori cylchdro gynyddu effeithlonrwydd busnesau.
“Yn ôl Teagasc mae pob awr caiff ei wario ar fesur a rheoli glaswellt werth oddeutu 85 ewro, mae potensial i gynyddu defnydd glaswellt hyd 80% a chynyddu cyfradd stocio wrth 25% ar yr un darn o dir.”
Cafwyd hefyd gyflwyniad gan Dewi Jones, Prif Weithredwr Innovis. Mae Innovis yn un o brif gyflenwyr technolegau bridio defaid i’r diwydiant da byw yn y Deyrnas Unedig.
Dywedodd Dewi Jones,
“Mae mesur porfa eich fferm yn allweddol i gynllunio ac effeithlonrwydd eich busnes er mwyn gwneud y penderfyniadau a’r cynlluniau cywir ar eich cyfer chi a dyfodol eich busnes.
“Mae meddwl am eneteg y defaid hefyd yn hollbwysig er mwyn sicrhau’r famog fwyaf effeithlon ar gyfer y fferm a fydd yn gallu gwneud y defnydd gorau o’r glaswellt a dyfir.”
Felly, wrth wella’r borfa a’r system pori drwy fesur eich porfa, gwneud penderfyniadau’n seiliedig ar y data, a chyfuno hynny gyda’r eneteg gywir a system sy’n seiliedig ar laswellt, mae’n bosibl gwella effeithlonrwydd fferm.
Cyllidwyd y prosiect hwn drwy Cymunedau Gwledig Llywodraeth Cymru - Rhaglen Datblygu Gwledig Cymru 2014-2020, a ariennir gan Lywodraeth Cymru a’r Gronfa Amaethyddol Ewrop ar gyfer Datblygu Gwledig.
Darperir Rhaglen Trosglwyddo Gwybodaeth Cyswllt Ffermio a'r Gwasanaeth Cynghori gan Menter a Busnes ar ran Llywodraeth Cymru. Mae Lantra Cymru yn arwain ar ddarparu Rhaglen Ddysgu a Datblygu Cydol Oes Cyswllt Ffermio.